
Ochrona lasu to jedno z podstawowych działań Lasów Państwowych. Dział ten skupia się szczególnie wokół ochrony drzewostanów, a więc i całych ekosystemów, leśnych, które narażone są na szereg szkodliwych czynników. Do najważniejszych z nich należy zaliczyć zwierzęta leśne, owady, grzyby, i wiele innych, mniej groźnych organizmów.

Ochrona przed zwierzyną
Przez setki lat, człowiek swoim działaniem sprawił, że całkowicie rozregulowane lub zupełnie zniszczone zostały naturalne zależności świata przyrody. Duże drapieżniki, jak wilk czy niedźwiedź zniknęły z terenu LKP w XVIII i XIX wieku. Brak naturalnej selekcji sprawił, że niezbędne okazało się sztuczne ograniczanie liczebności dużych ssaków. To właśnie leśnicy, czuwają nad tym, by ilość jeleni czy saren, gwarantowała z jednej strony normalne warunki bytowania tych gatunków, z drugiej natomiast pozwalała bezpiecznie wzrastać sadzonym, młodym drzewkom.
Ochrona lasu przed dziko żyjącymi zwierzętami to jedna z tych czynności, która kosztuje leśników najwięcej. W Leśnym Kompleksie Promocyjnym Sudety Zachodnie, tylko na ten cel, wydawany jest rokrocznie prawie milion złotych. W ramach prac ochronnych grodzi się wszystkie miejsca gdzie gatunki takie jak jodła czy dąb, narażone są na zniszczenie przez zwierzęta (zgryzanie, spałowanie, czemchanie). Aktualnie mamy ponad 500 ha ogrodzonych powierzchni, siatką o łącznej długości ponad 2 000 km – można by więc nią zagrodzić ponad połowę długości polskich granic (granica Polski - 3511 km). W każdym roku w miejscach gdzie drzewa są na tyle duże, że nie zagraża im już zwierzyna, trzeba rozebrać istniejące ogrodzenia, w miejscach gdzie sadzone są młode drzewa, należy te ogrodzenia budować, natomiast pomiędzy pierwszym i ostatnim etapem należy cały czas dbać, by siatka była cała. Niestety największe zniszczenia w istniejących ogrodzeniach czyni człowiek, który poprzez swoją lekkomyślność, często w poszukiwaniu jagód czy grzybów, rozrywa i rozcina to co z takim trudem było budowane.
Kolejnym zabiegiem, który wykorzystywany jest do ochrony drzewostanów, głównie tych starszych, jest smarowanie repelentami (środkami ochronnymi) gałęzi i pni drzew. Czynność ta ma taki sam cel jak grodzenie – zapobiegać zniszczeniu przez zwierzynę.


Ochrona przed owadami
Rozregulowane przez człowieka ekosystemy, również w świecie owadów, dokonały nieodwracalnych zmian. Wprowadzone w XIX wieku monokultury (jednolite gatunkowo drzewostany), sprawiły że wiele szkodliwych dla lasu owadów zyskało nieograniczone możliwości rozwoju. Dodatkowo, występujące w ogromnych ilościach zanieczyszczenia atmosferyczne, osłabiły naturalne mechanizmy obronne drzew. Właśnie te czynniki wpłynęły na to, że w dzisiejszych czasach leśnicy muszą szczególnie uważnie monitorować i w razie potrzeby zwalczać niektóre gatunki owadów. Każdego roku wykładanych jest kilkaset różnych feromonów (w tym wypadku substancji wabiących), które umieszczane w specjalnych pułapkach, służą do ciągłej kontroli rozwoju wybranych populacji. Poza tym warto wspomnieć, że w ochronie lasu wykorzystywani są również nasi naturalni sprzymierzeńcy. Co roku w LKP Sudety Zachodnie wywieszanych jest kilkaset nowych budek lęgowych dla ptaków a tak pożyteczne owady jak mrówki, chronione są poprzez grodzenie mrowisk.
Ochrona przed grzybami
Również w tej grupie znajdują się organizmy pożyteczne i szkodliwe z punktu widzenia życia drzew. Mamy więc z jednej strony grzyby, którym celowo ułatwia się rozwój z młodymi drzewkami (mikoryza) z drugiej natomiast takie, które powodują bardzo szybki rozkład tkanki roślinnej. Ponieważ walka ze szkodliwymi gatunkami jest jeszcze bardzo nieskuteczna, działania leśników skupiają się na tym, by ułatwić rozwój tym, które dla lasu są bardzo pożyteczne.
|